Τι πραγματικά ισχύει με την Ιταλική κρίση και τι πρέπει να γίνει

0
734
Για την Ιταλική κρίση, μεγάλη ευθύνη έχει και το νομικό σύστημα εφιάλτης, που καθιστά σχεδόν αδύνατο να ανακτηθούν τα περιουσιακά στοιχεία των δανειοληπτών που δεν εξυπηρετούν το χρέος, οδήγησε τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια στον ουρανό και τις κακές επενδύσεις σε εξαιρετική διόγκωση.
Για την Ιταλική κρίση, μεγάλη ευθύνη έχει και το νομικό σύστημα εφιάλτης, που καθιστά σχεδόν αδύνατο να ανακτηθούν τα περιουσιακά στοιχεία των δανειοληπτών που δεν εξυπηρετούν το χρέος, οδήγησε τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια στον ουρανό και τις κακές επενδύσεις σε εξαιρετική διόγκωση.

Έχουμε πει πολλές φορές στη σελίδα μας, πως η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα, ήταν αρκετή για την ειρηνική συνεργασία των χωρών της Ευρώπης. Η Ιταλική κρίση ενισχύει αυτήν την θεώρηση.

 

Οικονομικά στοιχεία αντλημένα από άρθρο του Daniel Lacalle στην ιστοσελίδα του Ινστιτούτου Ludwig von Mises
Σχολιασμός του Ευθύμη Μαραμή για την «Ελεύθερη Αγορά» 

Εισαγωγή

Ο συνασπισμός των ευρωσκεπτικιστών στην Ιταλία, παρουσίασε ένα «οικονομικό» πρόγραμμα το οποίο αποτελεί τέτοια απειλή για την Ευρωπαϊκή Ένωση, ώστε η Ελλάδα να μοιάζει παιχνιδάκι. Τα οικονομικά προβλήματα της Ιταλίας προκλήθηκαν από τις Ιταλικές κυβερνήσεις, όχι λόγω του ευρώ καθαυτού. Το ευρώ απλά, αντί να τα διορθώσει τα ενίσχυσε.

Η Ιταλία έχει αλλάξει περισσότερες κυβερνήσεις από οποιαδήποτε άλλη Ευρωπαϊκή χώρα μέλος της ΕΕ μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Ας δούμε τι συμβαίνει στην πραγματικότητα

Οι χρόνιες παθήσεις της Ιταλικής οικονομίας

  • Όλες οι Ιταλικές κυβερνήσεις έχουν δώσει προνόμια σε δεινόσαυρους αναποτελεσματικούς επιχειρηματίες, ανάλογους με τους Έλληνες εθνικούς εργολάβους και σε κρατικές  επιχειρήσεις εις βάρος των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, της ανταγωνιστικότητας και της ανάπτυξης.
  • Οι δυσκαμψίες στην αγορά εργασίας είναι μόνιμες, δημιουργώντας υψηλή ανεργία και διαφορές μεταξύ των περιφερειών.
  • Διεστραμμένα κίνητρα στο χρηματοπιστωτικό σύστημα, όπου οι τράπεζες είχαν συμφέρον να δανείζουν σε παρωχημένες και υπερχρεωμένες κρατικές επιχειρήσεις. Έτσι προέβησαν αυτές σε καταστροφικές αγορές και επεκτάσεις οικοδόμησης της κρατικιστικής Ιταλικής αυτοκρατορίας. Δάνειζαν σε αναποτελεσματικούς δήμους, καθώς και χρηματοδότησαν τις υπέρογκες τοπικές και εθνικές κυβερνητικές δαπάνες. Αυτό οδήγησε στο υψηλότερο ποσοστό μη εξυπηρετούμενων δανείων στην Ευρώπη.
  • Ένα νομικό σύστημα εφιάλτης, που καθιστά σχεδόν αδύνατο να ανακτηθούν τα περιουσιακά στοιχεία των δανειοληπτών που δεν εξυπηρετούν το χρέος, οδήγησε τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια στον ουρανό και τις κακές επενδύσεις σε εξαιρετική διόγκωση.
  • Οποιαδήποτε πιθανή άνθιση των εξαγωγών μέσω μικρών επιχειρήσεων περιοριζόταν συνεχώς από τη φορολογία και τη γραφειοκρατία. Αυτό έκανε τις δυναμικές, ακμάζουσας επιχειρήσεις μικρότερες και τις οδήγησε να εγκαταστήσουν τις δραστηριότητες τους έξω από την Ιταλία.

Εξαιτίας όλων αυτών, οι δημόσιες δαπάνες συνέχισαν να αυξάνονται πολύ πάνω από τα έσοδα. Καθώς η Ιταλία – όπως η Ισπανία και η Πορτογαλία – αποφάσισε να επιβάλει κυρώσεις στους τομείς υψηλής παραγωγικότητας με αυξανόμενους φόρους, τα έσοδα μειώθηκαν, ενώ οι δαπάνες συνέχισαν να αυξάνονται. Η Ιταλία, όπως τόσες περιφερειακές χώρες, δημιούργησε ένα τεράστιο φαινόμενο εκτοπισμού (crowding out) του ιδιωτικού τομέα, προς όφελος του δημοσίου τομέα. Δεν είναι σύμπτωση το γεγονός ότι οι περισσότεροι πολίτες στην Ιταλία, όπως στην Ισπανία, την Ελλάδα ή την Πορτογαλία, προτιμούν να είναι δημόσιοι υπάλληλοι παρά επιχειρηματίες.

Δεν αποτελεί έκπληξη το ότι, ενώ οι ιδιωτικές επιχειρήσεις κατάφεραν να επιβιώσουν και να βελτιωθούν παρά την κυβερνητική λαίλαπα, το χρέος και τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια αυξήθηκαν.

Ο ρόλος του ευρώ

Το ευρώ μείωσε τα επιτόκια στις νότιες χώρες, κυρίως για τα κυβερνητικά ομόλογα. Οι πολίτες και οι κυβερνήσεις μπορούσαν να πληρώσουν λιγότερους τόκους για τα χρέη τους. Οι επενδυτές αγόραζαν τα ομόλογα υψηλών αποδόσεων των περιφερειακών χωρών, κάτι που ανέβαζε τις τιμές τους και έριχνε τα επιτόκια. Αυτή ήταν μια επικερδής επιχείρηση, καθώς γνώριζαν πως τα ομόλογα που αντιστοιχούν σε λιρέτες, πεσέτες, εσκούδα και δραχμές θα πληρώνονταν τελικά σε ευρώ. Τα χαμηλότερα επιτόκια επέτρεψαν σε μερικές χώρες να μειώσουν το χρέος τους και να εκπληρώσουν τα κριτήρια του Μάαστριχτ. Τα επιτόκια της Ιταλίας, για παράδειγμα, είχαν μειωθεί τόσο σημαντικά, ώστε επέτρεψαν στην κυβέρνηση να εξοικονομήσει τεράστια ποσά από τις πληρωμές των τόκων. Το 1996, η Ιταλία πλήρωσε περίπου €110 δισεκατομμύρια σε τόκους από τα δάνειά της, και το 1999 μόνο €79 δις. Αυτό βοήθησε μετέπειτα τον νέο υπέρογκο δανεισμό στη δεκαετία του 2000, δημιουργώντας πληθώρα κακών επενδύσεων αφενός, διόγκωση και θεμελίωση του υφισταμένου κρατιστικού καθεστώτος αφετέρου. Ένα πραγματικά εκρηκτικό κοκτέιλ.

Περισσότερη ανάλυση για τις επιπλοκές που είχε η εισαγωγή του ευρώ ως κοινού νομίσματος, μπορείτε να δείτε στο άρθρο μας: Η Ελληνική τραγωδία και η αποτυχία του ευρώ.

Το ευρώ, ωφέλησε τις Ιταλικές κυβερνήσεις. Η μόνη διαφορά είναι ότι εκτός του ευρώ οι Ιταλικές κυβερνήσεις θα είχαν καταστρέψει τους αποταμιευτές και τους πολίτες μέσω συνεχών «ανταγωνιστικών υποτιμήσεων» οι οποίες ήταν η αιτία των οικονομικών αδυναμιών του παρελθόντος. Οι συνεχείς υποτιμήσεις δεν καθιστούσαν την Ελλάδα την Ιταλία, την Ισπανία ή την Πορτογαλία πιο ανταγωνιστικές. Κάθε άλλο, τις καθιστούσαν διαχρονικά φτωχές και διαιώνιζαν τις ανισορροπίες που είχαν με την υπόλοιπη Ευρώπη.

Τι προτείνουν ως λύση οι ευρωσκεπτικιστές; Περισσότερα από τα ίδια.

Το θέμα της Ιταλίας είναι παρόμοιο με της Ελλάδας. Δεν υφίσταται καμία λιτότητα για τις κυβερνήσεις, παρά μόνο για τον παραγωγικό κόσμο. Αυτό είναι το μεγάλο πρόβλημα, το οποίο δεν επιτρέπει την δημιουργία πλούτου και την έξοδο από το σπιράλ της κρίσης. Για την Ιταλική κυβέρνηση δεν υφίσταται καμία λιτότητα. Απλά, ένας μετριοπαθής έλεγχος του προϋπολογισμού, όπως φαίνεται στο διάγραμμα 1

Η ανύπαρκτη λιτότητα έχει οδηγήσει στην τρέλα. Οι Ιταλοί πολιτικοί συμπεριφέρονται σαν παιδιά που τους δίνουν γλυκά αν σταματήσουν να συμπεριφέρονται άσχημα. Όμως, συνεχίζουν να κάνουν φασαρία γιατί πιστεύουν ότι θα πάρουν περισσότερες σοκολάτες.

Τα προγράμματα της ποσοτικής χαλάρωσης είναι αυτά που διατηρούν με μηχανική υποστήριξη την αγορά ομολόγων της Ιταλίας. Η Ιταλία, εξαιτίας των διαχρονικών κυβερνητικών της δεινών, είναι σήμερα απόλυτα εξαρτημένη από την ΕΚΤ και αυτούς που ελέγχουν την ΕΚΤ, δηλαδή Γερμανούς και Γάλλους.

Οι Βρυξέλλες πρέπει να σεβαστούν την δημοκρατία και την εθνική κυριαρχία

Αυτά ισχύουν για την Ιταλία, όπως και για τον υπόλοιπο Ευρωπαϊκό νότο. Αυτή είναι η πραγματικότητα της πολιτικής οικονομίας. Ωστόσο, οι Ιταλοί επέλεξαν κάποια κόμματα στις τελευταίες εκλογές, κάτι το οποίο δεν φαίνονται διατεθειμένες να σεβαστούν οι Βρυξέλλες και οι άνθρωποι τους στα καίρια πόστα των χωρών που ελέγχουν. Οι Ιταλοί, μπορεί να κάνουν λάθος, όμως κανένας δεν έχει το ηθικό δικαίωμα να τους στερήσει την δυνατότητα αυτή. Οι εκλογές χάνουν σε κάθε άλλη περίπτωση το νόημα τους και προκύπτει ως εκ τούτου μεγαλειώδης ηθικός κίνδυνος.

Το ευρώ δεν ωφέλησε την Ιταλία, αλλά θεμελίωσε την παντοκρατορία των ελίτ στη χώρα αυτή. Ο κρατισμός επεκτάθηκε και κυριάρχησε πολύ πιο εύκολα με το ευρώ. Έχουμε πει πολλές φορές στη σελίδα μας, πως η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα, ήταν αρκετή για την ειρηνική συνεργασία των χωρών της Ευρώπης. Ο ανταγωνισμός νομισμάτων, φορολογικών συντελεστών και νομικής εκπροσώπησης, ήταν απαραίτητος για την ανεξαρτησία, την υπευθυνότητα των πολιτικών αλλά και το αίσθημα αυτοκυριαρχίας των λαών.

Οι Βρυξέλλες θα πρέπει να αποδεχτούν την ετυμηγορία των εκλογών στην Ιταλία και να αντιμετωπίσουν την κατάσταση με σύνεση. Ειδάλλως, πέραν της οικονομικής ύφεσης που είναι αναπόφευκτη για την ευρωζώνη, θα ανακύψουν και προβλήματα διχόνοιας του παρελθόντος, τα οποία είχαν περιοριστεί με αγώνες και θυσίες μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Η διάλυση της ευρωζώνης δεν πρέπει να αποτελέσει το τέλος του κόσμου. Η Ευρώπη μπορεί να αναπτυχθεί και να ευημερήσει χωρίς κοινό νόμισμα. Η κοινή αγορά πρέπει να επεκταθεί όχι μόνο ανάμεσα στις χώρες της Ευρώπης, αλλά και μεταξύ όλων των χωρών του πλανήτη. Αλλά αυτό δεν μπορεί να επιβληθεί δια των απειλών και μιας μόνιμης καχυποψίας.  Καμία κοινωνία δεν μπορεί να ευημερήσει με απειλές και επιβολή άνωθεν.

***

 

Βρίσκετε ενδιαφέροντα τα άρθρα στην «Ελεύθερη Αγορά»; Εκτιμάτε την προσπάθεια μας; Κάντε τώρα μια δωρεά 5 ευρώ και ενισχύστε μας.





Διαβάστε περισσότερα: