Mises Institute: Σουρεαλιστική αγωνία για το κοινωνικό κράτος της Φινλανδίας

0
1309
Εάν οι δημογραφικές τάσεις απειλούν το κοινωνικό κράτος πρόνοιας με εξαφάνιση, ε τότε, πρέπει να παραχθούν περισσότεροι άνθρωποι για να το τροφοδοτήσουν.
Εάν οι δημογραφικές τάσεις απειλούν το κοινωνικό κράτος πρόνοιας με εξαφάνιση, ε τότε, πρέπει να παραχθούν περισσότεροι άνθρωποι για να το τροφοδοτήσουν.

Το 2016 η Φινλανδία, χώρα με εξαιρετικά επεκτατικό κοινωνικό κράτος, κατέγραψε το χαμηλότερο αριθμό γεννήσεων των τελευταίων 148 ετών, κάτι το οποίο είχε να συμβεί από τον μεγάλο λιμό του 1868.

Του 

Ο τίτλος αυτού του άρθρου – πέραν της αναφοράς στη Φινλανδία – προέρχεται από ένα προφητικό δοκίμιο που έγραψε ο Ludwig von Mises το 1953. Ο von Mises επισήμαινε ότι στη Μεγάλη Βρετανία και την Ευρώπη το σύστημα της προοδευτικής φορολογίας ήδη προέβαινε σε κατάσχεση σχεδόν ολόκληρου του «πλεονάσματος» των εισοδημάτων των επιτυχημένων καπιταλιστών και επιχειρηματιών, γεγονός που σήμαινε ότι οι υψηλότεροι φορολογικοί συντελεστές δεν θα μπορούσαν πλέον να παράγουν πρόσθετα κεφάλαια για τη χρηματοδότηση των, συνεχώς αναπτυσσόμενων, επεκτατικών “κρατών πρόνοιας” αυτών των χωρών. «Από εδώ και πέρα,» έγραφε ο von Mises, «πρέπει να εκμεταλλευτούν τα κεφάλαια των ιδίων των δικαιούχων εάν θέλουν επιπλέον κοινωνικές παροχές».

Σήμερα τα πράγματα έχουν πάρει πολύ χειρότερη τροπή από ό, τι ακόμη και ο von Mises προέβλεπε. Προς το παρόν γίνεται εμφανές ότι οι «δικαιούχοι» των πλέον προηγμένων κρατών πρόνοιας δεν αναπαράγονται αρκετά γρήγορα ώστε να πληρώσουν για τις παροχές που λαμβάνουν και επομένως «θέτουν σε κίνδυνο» τη «μακροπρόθεσμη επιβίωση» των «πιο γενναιόδωρων», κοινωνικών κρατών.

Ένα αξιοσημείωτο παράδειγμα είναι η Φινλανδία, η οποία αντιμετωπίζει «τεράστιο πρόβλημα υπογεννητικότητας». Το 2016 η Φινλανδία, χώρα με εξαιρετικά επεκτατικό κοινωνικό κράτος, κατέγραψε το χαμηλότερο αριθμό γεννήσεων των τελευταίων 148 ετών, κάτι το οποίο είχε να συμβεί από τον μεγάλο λιμό του 1868. Το ποσοστό γεννήσεων στη Φινλανδία μειώθηκε στα 1,57 νεογέννητα ανά γυναίκα και ο αριθμός των ατόμων κάτω των 20 ετών, είναι πια ο χαμηλότερος μεταξύ των σκανδιναβικών χωρών ως ποσοστό του πληθυσμού σε ηλικία εργασίας, καθώς μειώθηκε σε λιγότερο από 40%, από 60% που ήταν το 1970.

Η κατάσταση έχει αφήσει τους mainstream οικονομολόγους, στερούμενων λύσεων, να βρίσκονται σε απόγνωση. Για την Heidi Schauman, βασικό οικονομολόγο της Aktia Bank, οι στατιστικές είναι «τρομακτικές». Όπως εξηγεί η κυρία Schauman:

…Οι στατιστικές μας δείχνουν πόσο γρήγορα αλλάζει η κοινωνία μας και πως δεν έχουμε λύσεις για να σταματήσουμε αυτή την εξέλιξη. Έχουμε ένα μεγάλο δημόσιο τομέα και το σύστημα χρειάζεται φορολογούμενους στο μέλλον.

Η κ. Schauman σαφώς δεν αναγνωρίζει την τερπνή ειρωνεία για το σύγχρονο κοινωνικό κράτος πρόνοιας η οποία αποκαλύφθηκε στο υπογραμμισμένο τμήμα της δήλωσής της. Χωρίς την δυνατότητα περαιτέρω απαλλοτρίωσης πλούσιων καπιταλιστών και επιχειρηματιών, το κοινωνικό κράτος πρόνοιας έχει μετατραπεί σε μια τρελή μηχανή χωρίς άλλο σκοπό, πέραν του να διαιωνίσει την ύπαρξή του καταβροχθίζοντας μαζικές ποσότητες φόρων, οι οποίοι αποσπώνται από τους ανθρώπους που υποτίθεται πως εξυπηρετεί. Εάν οι δημογραφικές τάσεις απειλούν την ύπαρξη της μηχανής, ε τότε, πρέπει να παραχθούν περισσότεροι άνθρωποι για να την τροφοδοτήσουν. Μου θυμίζει το υπέροχο επεισόδιο της ζώνης του λυκόφωτος, «στην υπηρεσία του ανθρώπου”

***

  • Ο Joseph Salerno είναι ακαδημαϊκός αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Mises, καθηγητής οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Pace και συντάκτης της έκδοσης Quarterly Journal of Austrian Economics.
  • Το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στην ιστοσελίδα του Ινστιτούτου Mises: The Agony of the Welfare State, Finnish Style
  • Μετάφραση: «Ελεύθερη Αγορά»