Η καπιταλιστική αυτοματοποίηση μπορεί να σώσει τους ανθρώπους από τα κράτη

0
477
Σε μια ελεύθερη κοινωνία, η ρομποτική αυτοματοποίηση δεν αποτελεί απειλή, αλλά θείο δώρο
Σε μια ελεύθερη κοινωνία, η ρομποτική αυτοματοποίηση δεν αποτελεί απειλή, αλλά θείο δώρο

Μια αναρχοκαπιταλιστική τάξη θα άνοιγε το δρόμο στη ρομποτική και στις τεχνολογίες ώστε να εξαλειφθεί η χιονοστιβάδα κανονιστικών ρυθμίσεων.

Του Anthony P. Mueller

Απόδοση στα Ελληνικά: Ευθύμης Μαραμής

Τα τελευταία διακόσια χρόνια, η τεχνολογία έχει μεταμορφώσει το ανθρώπινο περιβάλλον περισσότερο από ό, τι τα προηγούμενα χίλια χρόνια μαζί. Μέχρι το 1840, πάνω από το 70% του αμερικανικού εργατικού δυναμικού απασχολούνταν στη γεωργία, ενώ τώρα αυτό το ποσοστό είναι χαμηλότερο από 2%. Η απελευθέρωση της εργασίας βρήκε απασχόληση πρώτα στον μεταποιητικό τομέα και στη συνέχεια στις υπηρεσίες. Τώρα, με τη ρομποτική αυτοματοποίηση, η ταχύτητα της υποκατάστασης της εργασίας μέσω μηχανών θα επιταχυνθεί και η τεχνητή νοημοσύνη θα υποκαθιστά όλο και περισσότερο την εργασία στον τομέα των υπηρεσιών.

Ακόμα και εξελιγμένες/εξειδικευμένες εργασίες, δεν θα προσφέρουν εξασφαλισμένη απασχόληση. Το πανεπιστημιακό πτυχίο δεν θα αποτελεί πλέον εισιτήριο για υψηλές αποδοχές. Ωστόσο, οι νέες τεχνολογίες περιέχουν επίσης τη λύση στο πρόβλημα. Ενώ η τεχνολογική πρόοδος καταστρέφει επαγγέλματα, οι καινοτομίες καθιστούν την οικονομία πιο παραγωγική. Πλούτος, ορθά κατανοητός, είναι η παραγωγικότητα. Η αυξανόμενη παραγωγικότητα, σημαίνει ότι απαιτείται λιγότερη εργασία για να παραχθεί η ίδια ποσότητα αγαθών. Όσο υψηλότερη είναι η παραγωγικότητα, τόσο πιο πλούσιοι γινόμαστε.

Η τρέχουσα τάση στο απόθεμα ρομποτικών δείχνει και την μελλοντική ανάπτυξη του πλούτου (σχήμα 1).

Σχήμα 1. Παγκόσμιο απόθεμα ρομποτικών σε χιλιάδες μονάδες. Πηγή: Διεθνής Ομοσπονδία Ρομποτικών ( IFR ) 2018

Η πραγματική απειλή

Το πρόβλημα που αντιμετωπίζουμε δεν είναι η απειλή της ανεργίας. Το πραγματικό πρόβλημα είναι ότι μπορεί να προκύψει κοινωνική αντίσταση κατά της απώλειας ορισμένων θέσεων εργασίας και ότι μπορεί να επικρατήσει μια αντικαπιταλιστική νοοτροπία η οποία θα παρεμποδίσει την οικονομική πρόοδο.

Αλλά σε μια ελεύθερη κοινωνία, η ρομποτική αυτοματοποίηση δεν αποτελεί απειλή, αλλά θείο δώρο. Ένα καλύτερο μέλλον δεν απαιτεί μόνο τη συνέχιση και επέκταση της ρομποτικής, πρέπει επίσης να υπάρξει μια παράλληλη κίνηση προς τον ελεύθερο καπιταλισμό.

Στις κοινωνίες που αντιμετωπίζουν αυξανόμενο ποσοστό ηλικιωμένων, η εκτεταμένη ρομποτική αυτοματοποίηση είναι η διέξοδος από το δημόσιο συνταξιοδοτικό πρόβλημα που ανακύπτει. Για τις αναδυόμενες οικονομίες, η ρομποτική αυτοματοποίηση είναι ο τρόπος για να ξεπεραστεί η φτώχεια πιο γρήγορα. Για την ανθρωπότητα στο σύνολό της, η ρομποτική αυτοματοποίηση της οικονομίας ανοίγει το δρόμο για αποφορτισμένη διαβίωση και υψηλή ευημερία (Σχήμα 2).

Σχήμα 2. Αριθμός εγκατεστημένων βιομηχανικών ρομπότ ανά 10.000 εργαζόμενους στη μεταποιητική βιομηχανία το 2017. Πηγή: Διεθνής Ομοσπονδία Ρομποτικής ( IFR ) 2018

Οι θέσεις εργασίας σημαίνουν απλά περισσότερο κόπο και εργασία και δεν είναι το κλειδί για ένα καλύτερο μέλλον. Η υψηλότερη παραγωγικότητα είναι το κλειδί. Η ρομποτική αυτοματοποίηση παρέχει την ίδια απελευθέρωση από την κουραστική εργασία όπως συνέβη με την μηχανοποίηση στη γεωργία και στα εργοστάσια. Ταυτόχρονα, η ρομποτική αυτοματοποίηση (όπως συνέβη και με όλες τις προηγούμενες μορφές μηχανοποίησης) θα μειώσει περαιτέρω το κόστος των βασικών αναγκών όπως τα τρόφιμα, τα ρούχα και τα σπίτια. Η σημερινή μας ευημερία είναι το αποτέλεσμα της χρήσης μηχανών που επέφερε ο καπιταλισμός (βλ. Σχήμα 3).

http://

Σχήμα 3. Ακαθάριστο εγχώριο προϊόν ανά κάτοικο (διεθνή δολάρια σε τιμές 2011). Πηγή: Our World in Data. Μετακινήστε τον κέρσορα σε κάθε χώρα για επιμέρους στοιχεία.

Μειώνοντας την αντιληπτή ανάγκη για κράτος

Το μεγάλο όφελος που μπορούν να προσφέρουν τα νέα τεχνολογικά εργαλεία δεν είναι μόνο το να μας απελευθερώσουν από τον κόπο και τη δυσχερή εργασία, αλλά και από την πολιτική. Με τη σημαντική μείωση του κόστους βασικών αγαθών και υπηρεσιών, οι νέες τεχνολογίες μπορούν να καταστήσουν το πολιτικό απαράτους παρωχημένο και να επιτρέψουν την ιδιωτικοποίηση λειτουργιών των κυβερνήσεων, της δημόσιας διοίκησης και του δικαστικού συστήματος. Σε έναν κόσμο με υψηλή αυτοματοποιημένη παραγωγή και χωρίς κράτος με τη συμβατική έννοια, το κόστος ζωής θα ήταν μόνο ένα κλάσμα της σημερινής και οι εξαναγκαστικές εισφορές θα αποτελούσαν μόνο ένα αμελητέο μέρος του εισοδήματος μας.

Με τη διάσπαση του κρατικού απαράτους, ένα τεράστιο οικονομικό βάρος θα έφευγε από τους ώμους του μέσου ανθρώπου. Ο ελεύθερος καπιταλισμός, μαζί με τη δραστική μείωση του κράτους και τον περιορισμό της πολιτικής, θα εξάλειφαν τα οικονομικά δεινά που πλήττουν τον σύγχρονο πολίτη.

Μια αναρχοκαπιταλιστική τάξη θα άνοιγε το δρόμο στις νέες τεχνολογίες ώστε να εξαλείψουν τη χιονοστιβάδα δημόσιων πολιτικών και κανονιστικών ρυθμίσεων κι έτσι να εξαλείψουν το σημερινό σύστημα, το οποίο είναι αναποτελεσματικό, διεφθαρμένο, άδικο και ουσιαστικά μη δημοκρατικό. Η κρατική παρέμβαση στην οικονομική ζωή δεν θα οδηγήσει σε ευημερία. Η πορεία προς την ευημερία θα συντελεστεί με την απομάκρυνση του κράτους και με το τέλος της πολιτικής.

Ρομποτική αυτοματοποίηση εναντίον σοσιαλδημοκρατίας

Σε μια ελεύθερη οικονομία, η παραγωγικότητα θα ανέβαινε τόσο ψηλά ώστε η αγοραστική δύναμη των μισθών θα εξάλλειφε τις ανησυχίες για την εξασφαλισμένη εργασία και την πληρωμή των καθημερινών αναγκών. Αυτό το όραμα μιας αναρχοκαπιταλιστικής τάξης με μια εξαιρετικά παραγωγική οικονομία και μια κοινωνία απαλλαγμένη από κρατικά βάρη βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση με το σύγχρονο σοσιαλδημοκρατικό «liberal» σύστημα διακυβέρνησης το οποίο οδηγεί σε περισσότερες κρατικές δαπάνες, μεγαλύτερο δημόσιο χρέος και περισσότερες κανονιστικές ρυθμίσεις, χαμηλότερη παραγωγικότητα και μικρότερη αγοραστική δύναμη.

Οι εσωτερικές λειτουργίες του σημερινού σοσιαλδημοκρατικού συστήματος οδηγούν σε υψηλότερους φόρους και περισσότερες εισφορές. Το δημόσιο χρέος συνεχίζει να αυξάνεται. Το τελικό σημείο του υφιστάμενου συστήματος της κομματοκρατίας, του κοινωνικού κρατισμού και του κρατικοδίαιτου καπιταλισμού δεν είναι η σταθερότητα, ο πλούτος και η ελευθερία, αλλά η κρατική χρεοκοπία, η δυστυχία και η καταπίεση.

Η κυρίαρχη πολιτική ατζέντα στις περισσότερες σύγχρονες δημοκρατίες, ισχυρίζεται ότι οι κυβερνήσεις μπορούν να προλάβουν και να θεραπεύσουν την ανεργία, τις οικονομικές κρίσεις, τις οικονομικές υφέσεις, τον πληθωρισμό, τον αποπληθωρισμό και την ανισότητα και ότι το κράτος μπορεί να προσφέρει εκπαίδευση, υγειονομική περίθαλψη και κοινωνική ασφάλιση για όλους. Οι υποσχέσεις για αύξηση των εισοδημάτων και της απασχόλησης κυριαρχούν στις προεκλογικές εκστρατείες.

Οι παραδοσιακές πολιτικές δεν κατάφεραν να λειτουργήσουν και θα λειτουργούν όλο και λιγότερο στη νέα χιλιετία. Η απάντηση στις προκλήσεις δεν βρίσκεται στην αύξηση των αποτυχημένων παρελθουσών πολιτικών.

Προκειμένου να αποφευχθεί ένας νέος ολοκληρωτισμός, η απάντηση βρίσκεται στην αύξηση του ελεύθερου καπιταλισμού και στη μείωση της πολιτικής. Μια τέτοια αναρχοκαπιταλιστική τάξη θα απομάκρυνε την κομματοκρατία μέσα από ένα σύστημα που ονομάζεται demarchy ή sortition, τα οποία επιλέγουν το νομοθετικό σώμα με κλήρωση. Ένα πολιτικό σύστημα απαλλαγμένο από την κομματοκρατία μαζί με μια νομισματική τάξη βασισμένη στην ελεύθερη αγορά και με την ασφάλεια και τη δικαιοσύνη να παρέχονται από τον ιδιωτικό τομέα, θα ελαχιστοποιούταν και τελικά θα καταργούταν το κράτος ως μονοπωλιακή οργάνωση επιβολής.

 

***

Ο Antony P. Mueller είναι Γερμανός καθηγητής οικονομικών που διδάσκει επί του παρόντος στη Βραζιλία. Δείτε την ιστοσελίδα του www.capitalstudies.org

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στον ιστότοπο του Ινστιτούτου Ludwig von Mises

Βρίσκετε ενδιαφέροντα τα άρθρα στην «Ελεύθερη Αγορά»; Εκτιμάτε την προσπάθεια μας; Κάντε τώρα μια δωρεά 5 ευρώ και ενισχύστε μας.