Η πραγματική διάσταση του εμπορικού προστατευτισμού

0
474
Οποιοδήποτε επιχείρημα υπέρ του διεθνούς προστατευτισμού είναι ταυτόχρονα ένα επιχείρημα υπέρ του διαπεριφερειακού και δια-τοπικού προστατευτισμού. Ακριβώς όπως υπάρχουν διαφορετικά ποσοστά μισθών μεταξύ ΗΠΑ και Μεξικού ή Αϊτής και Κίνας, για παράδειγμα, έτσι υπάρχουν ανάλογες διαφορές μεταξύ της Νέας Υόρκης και της Αλαμπάμα ή μεταξύ του Μανχάταν, του Μπρονξ και του Χάρλεμ.
Οποιοδήποτε επιχείρημα υπέρ του διεθνούς προστατευτισμού είναι ταυτόχρονα ένα επιχείρημα υπέρ του διαπεριφερειακού και δια-τοπικού προστατευτισμού. Ακριβώς όπως υπάρχουν διαφορετικά ποσοστά μισθών μεταξύ ΗΠΑ και Μεξικού ή Αϊτής και Κίνας, για παράδειγμα, έτσι υπάρχουν ανάλογες διαφορές μεταξύ της Νέας Υόρκης και της Αλαμπάμα ή μεταξύ του Μανχάταν, του Μπρονξ και του Χάρλεμ.

Αν το επιχείρημα του προστατευτισμού είναι σωστό, αυτό σημαίνει πως πρέπει να κατηγορηθεί κάθε εμπορική συναλλαγή και πρέπει να προωθηθεί η υπεράσπιση της θέσης ότι ο καθένας θα ευημερούσε περισσότερο και θα ήταν ισχυρότερος αν δεν συναλλασσόταν ποτέ με κανέναν και παρέμενε σε απομόνωση αυτάρκειας.

Του Hans-Hermann Hoppe

Απόδοση: Ευθύμης Μαραμής

Εισαγωγή

Από τις ημέρες του Ρικάρντο, η κατάσταση υπέρ του ελευθέρου εμπορίου ήταν συλλογιστικά ακλόνητη. Για λόγους επιχειρηματολογικής πληρότητας, θα ήταν χρήσιμο να κάνουμε μια σύνοψη. Η αναδιατύπωση θα έχει τη μορφή reductio ad absurdum1 της θέσεως των προστατευτιστών, όπως αυτή παρουσιάστηκε πρόσφατα από τον Pat Buchanan.

Η θέση των προστατευτιστών

Το κεντρικό επιχείρημα υπέρ του προστατευτισμού, αφορά την εγχώρια προστασία των θέσεων εργασίας. Πώς μπορούν οι Αμερικανοί παραγωγοί που πληρώνουν τους εργαζομένους τους 10 δολάρια ανά ώρα, να ανταγωνίζονται τους μεξικανούς παραγωγούς που πληρώνουν 1 δολάριο ή λιγότερο ανά ώρα; Δεν μπορούν και οι αμερικανικές θέσεις εργασίας θα χαθούν αν δεν επιβληθούν δασμοί για να προστατέψουν τους αμερικανικούς μισθούς από τον Μεξικάνικο ανταγωνισμό. Το ελεύθερο εμπόριο είναι εφικτό μόνο μεταξύ χωρών που έχουν ίσους μισθούς και, συνεπώς, βρίσκονται «σε ίσες συνθήκες ανταγωνισμού». Όσο δεν συμβαίνει αυτό – όπως ισχύει με τις ΗΠΑ και το Μεξικό – οι όροι ανταγωνισμού πρέπει να γίνουν ισότιμοι με την επιβολή δασμών.

Όσον αφορά τις συνέπειες μιας προστατευτικής πολιτικής των θέσεων εργασίας, ο Buchanan και άλλοι προστατευτιστές υποστηρίζουν ότι θα οδηγήσει σε εγχώρια δύναμη και ευημερία. Για να υποστηρίξουν τον ισχυρισμό τους, παραθέτουν παραδείγματα χωρών ελεύθερου εμπορίου που απώλεσαν την πάλαι ποτέ σημαντική διεθνή οικονομική τους θέση, όπως η Αγγλία του 19ου αιώνα, καθώς και προστατευτικών χωρών που απέκτησαν ανάλογη υπεροχή, όπως η Αμερική του 19ου αιώνα.

«Κατόπιν τούτου, άρα εξαιτίας τούτου»

Αυτή ή οποιαδήποτε άλλη υποτιθέμενη εμπειρική απόδειξη της θέσης των προστατευτιστών, πρέπει να απορριφθεί χωρίς δεύτερη σκέψη καθώς περιέχει μια πλάνη post hoc, ergo propter hoc.2 Το συμπέρασμα που αντλείται από τα ιστορικά δεδομένα δεν είναι πιο πειστικό από το να συμπεράνει κάποιος παρατηρώντας πως οι πλούσιοι καταναλώνουν περισσότερα από τους φτωχούς, πως αυτό που κάνει έναν άνθρωπο πλούσιο είναι η κατανάλωση. Στην πραγματικότητα, οι προστατευτιστές όπως ο Buchanan αποτυγχάνουν χαρακτηριστικά να καταλάβουν όσα πραγματικά εμπλέκονται στην υπεράσπιση της θέσης τους.

Ο προστατευτισμός στην πραγματική του διάσταση

Οποιοδήποτε επιχείρημα υπέρ του διεθνούς προστατευτισμού είναι ταυτόχρονα ένα επιχείρημα υπέρ του διαπεριφερειακού και δια-τοπικού προστατευτισμού. Ακριβώς όπως υπάρχουν διαφορετικά ποσοστά μισθών μεταξύ ΗΠΑ και Μεξικού ή Αϊτής και Κίνας, για παράδειγμα, έτσι υπάρχουν ανάλογες διαφορές μεταξύ της Νέας Υόρκης και της Αλαμπάμα ή μεταξύ του Μανχάταν, του Μπρονξ και του Χάρλεμ. Έτσι, αν ήταν αλήθεια ότι ο διεθνής προστατευτισμός μπορεί να καταστήσει ένα ολόκληρο έθνος ισχυρό με ευημερία, πρέπει επίσης να είναι αλήθεια ότι ο διαπεριφερειακός και δια-τοπικός προστατευτισμός μπορεί να καταστήσει τις περιφέρειες και τις τοπικές κοινότητες ευημερούσες και ισχυρές.

Στην πραγματικότητα, κάποιος μπορεί να πάει ακόμα παραπέρα. Αν το επιχείρημα του προστατευτισμού είναι σωστό, αυτό σημαίνει πως πρέπει να κατηγορηθεί κάθε εμπορική συναλλαγή και πρέπει να προωθηθεί η υπεράσπιση της θέσης ότι ο καθένας θα ευημερούσε περισσότερο και θα ήταν ισχυρότερος αν δεν συναλλασσόταν ποτέ με κανέναν και παρέμενε σε απομόνωση αυτάρκειας. Βεβαίως, στην περίπτωση αυτή, κανείς δεν θα χάσει ποτέ τη δουλειά του και η ανεργία λόγω του «αθέμιτου» ανταγωνισμού θα μειωθεί στο μηδέν. Συμπεραίνοντας έτσι την τελική επίδραση του επιχειρήματος υπέρ του προστατευτισμού, αποκαλύπτεται ο πλήρης παραλογισμός του, διότι μια τέτοια «κοινωνία πλήρους απασχόλησης» δεν θα ήταν ευημερούσα και ισχυρή. Αντιθέτως, θα αποτελούταν από ανθρώπους που, παρά την εργασία τους από το πρωί ως το βράδυ, θα ήταν καταδικασμένοι σε φτώχεια, ή ακόμα και σε θάνατο από την πείνα.

Ο διεθνής προστατευτισμός, ενώ είναι προφανώς λιγότερο καταστροφικός από μια πολιτική διαπροσωπικού ή διαπεριφερειακού προστατευτισμού, έχει ακριβώς το ίδιο αποτέλεσμα και αποτελεί μια σίγουρη συνταγή για οικονομική κάμψη της Αμερικής. Βεβαίως, ορισμένες αμερικανικές θέσεις εργασίας και βιομηχανίες θα διασωθούν, αλλά αυτές οι διασώσεις θα έχουν ένα τίμημα. Το βιοτικό επίπεδο και το πραγματικό εισόδημα των Αμερικανών που καταναλώνουν ξένα προϊόντα θα μειωθούν βίαια. Τα κόστη για όλους τους κατασκευαστές στις ΗΠΑ που χρησιμοποιούν τα προστατευμένα προϊόντα ως δικούς τους συντελεστές εισροών παραγωγής, θα αυξηθούν και θα καταστούν λιγότερο ανταγωνιστικοί σε διεθνές επίπεδο.

Επιπλέον, τι θα μπορούσαν να κάνουν οι ξένοι εξαγωγείς με τα χρήματα που κέρδισαν από τις πωλήσεις τους στις ΗΠΑ; Θα μπορούσαν είτε να αγοράσουν αμερικανικά αγαθά, είτε να τα αφήσουν στις ΗΠΑ και να τα επενδύσουν. Εάν μειωθούν ή σταματήσουν οι Αμερικανικές εισαγωγές, θα αγόραζαν λιγότερα αμερικανικά αγαθά ή θα επένδυαν μικρότερα ποσά. Ως εκ τούτου, ως αποτέλεσμα της διάσωσης λίγων αναποτελεσματικών αμερικανικών θέσεων εργασίας, ένας πολύ μεγαλύτερος αριθμός αποτελεσματικών αμερικανικών θέσεων εργασίας θα καταστρέφονταν ή θα αποτρέπονταν από το να δημιουργηθούν.

Συμπέρασμα

Επομένως, είναι ανόητο να ισχυριζόμαστε ότι η Αγγλία έχασε την υπεροχή της λόγω των πολιτικών ελευθέρου εμπορίου. Έχασε τη θέση της παρά την πολιτική ελεύθερου εμπορίου και λόγω των σοσιαλιστικών πολιτικών που ακολουθήθηκαν αργότερα. Ομοίως, είναι ανοησία να ισχυριστεί κανείς ότι η οικονομική άνοδος και υπεροχή των ΗΠΑ κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα, οφείλεται στις προστατευτικές πολιτικές της. Οι ΗΠΑ οδηγήθηκαν σε αυτή τη θέση παρά τον προστατευτισμό και λόγω της ασυναγώνιστης εσωτερικής πολιτικής του laissez-faire καπιταλισμού.

Στην πραγματικότητα, η σημερινή οικονομική κάμψη της Αμερικής, την οποία επιθυμεί να αντιστρέψει ο Buchanan, δεν είναι αποτέλεσμα των υποτιθέμενων πολιτικών ελευθέρου εμπορίου, αλλά οφείλεται στο ότι η Αμερική, κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα, υιοθέτησε σταδιακά τις ίδιες σοσιαλιστικές πολιτικές που είχαν καταστρέψει προηγουμένως την Αγγλία.

***

 

To παρόν αποτελεί απόσπασμα της πραγματείας: THE CASE FOR FREE TRADE
AND RESTRICTED IMMIGRATION στην Journal of Libertarian Studies 13:2 (Καλοκαίρι 1998): 221-233

Ο Hans-Hermann Hoppe, είναι οικονομολόγος της Αυστριακής σχολής οικονομικής σκέψης και Λιμπερταριανός/αναρχοκαπιταλιστής φιλόσοφος με κοινωνικά συντηρητικές αρχές. Eίναι ομότιμος καθηγητής οικονομικών στο UNLV, διακεκριμένος ανώτερος συνεργάτης του Ινστιτούτου Mises, ιδρυτής και πρόεδρος της «κοινωνίας ιδιοκτησίας και ελευθερίας» και πρώην συντάκτης της εφημερίδας Journal of Libertarian studies. Είναι συγγραφέας του βιβλίου: Democracy: The god that failed.

Βρίσκετε ενδιαφέροντα τα άρθρα στην «Ελεύθερη Αγορά»; Εκτιμάτε την προσπάθεια μας; Κάντε τώρα μια δωρεά 5 ευρώ και ενισχύστε μας.





Σημειώσεις:
  1. εις άτοπον απαγωγή – μια μέθοδος που χρησιμοποιείται για να αποδείξει κάποια λανθάνουσα υπόθεση, επιδεικνύοντας ότι οι λογικές της συνέπειες είναι παράλογες ή αντιφατικές.
  2. «Κατόπιν τούτου, άρα εξαιτίας τούτου» γνωστό επίσης ως «συμπτωματικός συσχετισμός» ή «ψευδής αιτία». Αποτελεί λογική πλάνη η οποία εικάζει ή αιτεί ότι εάν κάτι συμβεί μετά από κάτι άλλο, τότε το πρώτο θα πρέπει να είναι η αιτία του δευτέρου.