Εξετάζοντας τον Ναζιστικό και Μαρξιστικό πολυλογισμό

0
503
Πολυλογισμός

Ο πολυλογισμός είναι μία ανοησία. Δεν αποτελεί επιχειρηματολογία ή επιστημολογική θεωρία. Είναι μία συμπεριφορά κλειστόμυαλων φανατισμένων που αρνούνται να παραδεχτούν την αποτυχία των δογμάτων τους

του Μιχάλη Γκουντή

Εισαγωγή

Τόσο ο Καρλ Μαρξ όσο και οι Εθνικοσοσιαλιστές δεν μπόρεσαν ποτέ να αμυνθούν ενάντια στις κριτικές των συστημάτων τους. Κάθε επιχείρημα, ειδικά από οικονομική και φιλοσοφική άποψη, ήταν καταστροφικό για τις πεποιθήσεις τους. Στη σελίδα μας έχουμε πολλάκις καταρρίψει τις Μαρξιστικές ανοησίες, αλλά δεν έχουμε δώσει μεγάλη βάση στον Εθνικοσιαλισμό. Αρκεί να πούμε ότι ακόμη και ο Γκέμπελς ή ο Χίτλερ δεν ανήκαν καν φυσιογνωμικά στην Αρία Φυλή: δύο εκ των σημαντικότερων αντιπροσώπων του Ναζισμού δηλαδή, δεν ήταν Άριοι.

Επομένως, ένα μόνο πράγμα απέμεινε και στις δύο κολλεκτιβιστικές ιδεολογίες ως άμυνα ενάντια στην κριτική. Η χρήση του πολυλογισμού.

Οι λογικές αρχές είναι ίδιες σε όλους τους ανθρώπους

Μέχρι τα μέσα του 19ου αιώνα, κανένας δεν προσπάθησε να αμφισβητήσει το γεγονός ότι η λογική δομή του εγκεφάλου είναι η ίδια σε όλους τους ανθρώπους. Όλες οι ανθρώπινες αλληλεπιδράσεις βασίζονται στην αποδοχή αυτής της πραγματικότητας μίας ενιαίας λογικής δομής. Μπορούμε να μιλάμε και να κατανοούμε ο ένας τον άλλον, επειδή υπάρχει κάτι κοινό μεταξύ μας στο οποίο μπορούμε να απευθυνθούμε ως βάση για την επικοινωνία μας. Μερικοί άνθρωποι, σαφώς, μπορούν να κάνουν πιο ξεκάθαρες, βαθιές και αναλυτικές σκέψεις και να συλλαμβάνουν νοήματα και μοτίβα καλύτερα και γρηγορότερα από άλλους. Αντιθέτως, υπάρχουν και άνθρωποι που δεν είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικοί σε αυτό, είναι δηλαδή αργόστροφοι, δεν κατανοούν σύνθετα επιχειρήματα ή δεν έχουν γνώσεις. Αλλά, στο βαθμό που ένας άνθρωπος μπορεί να σκεφτεί και να ακολουθήσει, έστω και μία βασική, συλλογιστική πορεία, εν τέλει βασίζεται και εξαρτάται από τις βασικές αρχές λογικού συλλογισμού, όπως και όλοι οι υπόλοιποι άνθρωποι.

Υπάρχουν άνθρωποι που δεν μπορούν να μετρήσουν μέχρι το πέντε, αλλά ο τρόπος αρίθμησης δεν διαφέρει με αυτόν άλλων ανθρώπων που μετράνε καλύτερα και περισσότερο. Ποτέ δεν ανακαλύψαμε ανθρώπους ή φυλή ανθρώπων που να μην κατανοούν το περιεχόμενο της επιβεβαίωσης ενός ισχυρισμού και την απόρριψης του. Σαφώς, καθημερινά πολλοί παραβιάζουν τις λογικές αρχές της επιχειρηματολογίας, αλλά ακόμα και αυτοί, μετά από μία ενδελεχή κριτική, μπορούν να διαπιστώσουν τα λάθη στους συλλογισμούς τους.

Επειδή όλοι μας αντιλαμβανόμαστε αυτά τα γεγονότα ως αναμφισβήτητα, συμμετέχουμε σε συζητήσεις και μιλάμε μεταξύ μας. Γράφουμε βιβλία, άρθρα και γράμματα, προσπαθούμε να καταρρίψουμε και να επιβεβαιώσουμε ισχυρισμούς. Η κοινωνική και διανοητική συνεργασία ανάμεσα στους ανθρώπους θα ήταν αδύνατη χωρίς αυτό. Τα μυαλά μας δεν μπορούν με συνέπεια να οραματιστούν έναν κόσμο, όπου κάθε άτομο κατέχει και τη δική του ξεχωριστή λογική δομή.

Μαρξιστικός πολυλογισμός

Παρόλα αυτά, στα μέσα του 19ου αιώνα, αυτό το αδιαμφισβήτητο γεγονός απορρίφθηκε. Ο Μαρξ, οι μαρξιστές, και κυρίως ο «προλεταριακός φιλόσοφος» Dietzgen, δίδασκαν ότι η σκέψη διαμορφωνόταν από τα συμφέροντα της τάξης στην οποία ανήκε το εκάστοτε άτομο. Αυτό που η σκέψη παράγει δεν είναι «αλήθεια» αλλά «ιδεολογίες». Αυτή η τελευταία λέξη, στα πλαίσια του Μαρξιστικού οικοδομήματος σημαίνει μία αμφίεση των εγωιστικών συμφερόντων της κοινωνικής τάξης στην οποία το άτομο ανήκει. Είναι, επομένως, ανώφελο να συζητήσει κανείς με άτομα που δεν ανήκουν στην ίδια τάξη με μας. Οι ιδεολογίες δεν χρειάζεται να καταρριφθούν μέσω συλλογιστικής και επιχειρηματολογικής αντιπαράθεσης. Πρέπει να ξεσκεπαστούν απλά αποκαλύπτοντας τις ταξικές ρίζες των υποστηρικτών τους. Έτσι λοιπόν, οι Μαρξιστές δεν προσπαθούν να συζητήσουν ή να αναλύσουν τις θεωρίες στη φυσική: απλά αποκαλύπτουν την «ταξική συνείδηση» των φυσικών.

Οι μαρξιστές έχουν καταφύγει στον πολυλογισμό, επειδή ποτέ δεν μπόρεσαν να αντικρούσουν τις ενστάσεις και τα προβλήματα που επισημάνθηκαν για το σύστημά τους από τους «μπουρζουάδες» οικονομολόγους. Δεδομένης της ανικανότητάς τους να αποδείξουν τις θέσεις τους ή την αστοχία της επιχειρηματολογίας των αντιπάλων τους, έχουν αποκηρύξει τις λογικές μεθόδους. Η επιτυχία αυτής της στρατηγικής των Μαρξιστών ήταν ανέλπιστη. Έχει θωρακίσει το μαρξιστικό οικοδόμημα από οποιαδήποτε κριτική κόντρα στις ανοησίες των «μαρξιστικών οικονομικών» και της «μαρξιστικής κοινωνιολογίας». Μόνο μέσω τέτοιων φτηνών κόλπων μπόρεσε ο κρατισμός να εισβάλει στα μυαλά των ανθρώπων.1

O πολυλογισμός είναι τόσο λογικά αυθαίρετος, που δεν μπορεί να οδηγηθεί στα λογικά του άκρα χωρίς να θυσιάσει τη συνέπειά του. Κανένας μαρξιστής δεν είναι αρκετά γενναίος στο να συμπεράνει τα λογικά πορίσματα της επιστημολογίας του. Το δόγμα του πολυλογισμού θα οδηγούσε στο αναπόφευκτο συμπέρασμα ότι ο μαρξισμός δεν είναι και αυτός τίποτε παραπάνω από μία «ιδεολογία» η οποία προκύπτει από τα εγωιστικά ταξικά συμφέροντα του προλεταριάτου, άρα επομένως οι αντίπαλοί του θα μπορούσαν να «ξεσκεπάσουν» τις ταξικές καταβολές των υποστηρικτών του μαρξισμού καταρρίπτοντας έτσι το οικοδόμημά του με τα ίδια του τα όπλα.

Οι μαρξιστές όμως αρνούνται κάτι τέτοιο. Έχουν προσδώσει στους εαυτούς τους και στα δόγματά του τον χαρακτηρισμό της απόλυτης αλήθειας. Έτσι ο Dietzgen ισχυρίζεται ότι η λογική του προλεταριάτου δεν είναι «ιδεολογία» αλλά «αποτέλεσμα αγνής και απλής λογικής».2 Η προλεταριακή λογική δεν είναι ιδεολογία αλλά «απόλυτη λογική». Τι συμβαίνει όμως όταν ο κύριος εμπνευστής της ιδεολογίας είναι και αυτός ένας μπουρζουάς (οι Μαρξ και Ένγκελς ήταν «αστοί») και όλα τα μαρξιστικά έργα έχουν γραφτεί και αυτά από «μπουρζουάδες»; Δεν καταρρέει όλη η μυθολογία του Μαρξισμού έτσι; Δεν θα μπορούσαμε να πούμε λοιπόν ότι ο Μαρξισμός είναι στην ουσία μία ιδεολογία που εκφράζει τα συμφέροντα της αστικής τάξης εφόσον διαμορφώθηκε από την μπουρζουαζία;

Αυτήν την αντίφαση προσπάθησε να καλύψει ο Mannheim λέγοντας ότι υπάρχει μία ομάδα «αδιάφθορων» διανοούμενων που μπορούν να σπάσουν τα δεσμά της κοινωνικο-οικονομικής τους τάξης και να προσεγγίσουν την αλήθεια χωρίς να παράγουν «ιδεολογίες». 3 Το ερώτημα βέβαια παραμένει: πώς μπορούμε να διακρίνουμε ποιος διανοούμενος έχει ξεφύγει από τα ιδεολογικά σφάλματα της τάξης του; Απάντηση δεν δίνεται πέραν του ότι ο Mannheim θεωρεί τον εαυτό του έναν από αυτούς τους διανοούμενους. Δεν μπορείς να τον αμφισβητήσεις. Κατά τη λογική του, έχει εξ αναγγελίας οριστεί ως αστός υπέρ των προλεταριακών συμφερόντων και με το να διαφωνεί κάποιος μαζί του, αποδεικνύει ότι δεν ανήκει, όπως ο ίδιος, σε αυτή την κάστα «αδιάφθορων διανοούμενων» και ότι στην ουσία όλα τα επιχειρήματα εναντίον του είναι «ιδεολογικές ανοησίες».

Ναζιστικός πολυλογισμός

Οι Γερμανοί εθνικιστές είχαν να αντιμετωπίσουν το ίδιο πρόβλημα με τους Μαρξιστές. Δεν είχαν κανέναν τρόπο να αποδείξουν την εγκυρότητα των θέσεων τους εναντίον της οικονομικής θεωρίας, της πραξεολογίας και της κοινωνιολογίας. Επομένως, βρήκαν καταφύγιο στον πολυλογισμό των Μαρξιστών, εντούτοις με μία διαφορά: ισχυρίστηκαν ότι η λογική δομή του ανθρώπου διαφέρει από φυλή σε φυλή και από έθνος σε έθνος. Κάθε φυλή έχει τη δική της λογική, οικονομικά, μαθηματικά και φυσική και ούτω καθεξής. Εκπληκτικό, αν το σκεφτεί κανείς. Θεωρητικά η θεωρία της σχετικότητας δεν ισχύει καθώς ήταν προϊόν του μυαλού ενός Εβραίου. Όπως ο Mannheim, έτσι και ο Tirala, ο αντίστοιχος εκπρόσωπος του πολυλογισμού από την πλευρά των Αρίων, ισχυρίστηκε ότι η Άρια επιστημολογία είναι η μοναδική αληθής. 4

Στα μάτια των μαρξιστών, ο Ρικάρντο, ο Φρόιντ, ο Μπέργκσον και ο Αϊνστάιν είναι λάθος καθώς ανήκουν στην αστική τάξη. Στα μάτια των Ναζί είναι λάθος διότι είναι Εβραίοι. Ένας από τους στόχους των Ναζί ήταν να απελευθερώσουν την Άρια «ψυχή» από τα δεσμά των δυτικών φιλοσοφιών του Decartes, του Hume και του John S. Mill. Βρίσκονται σε αναζήτηση του arteigen όσον αφορά την επιστήμη, δηλαδή την επιστήμη εκείνη που αρμόζει στα ανώτερα φυλετικά χαρακτηριστικά της Άριας φυλής5

Ενώ είναι αληθές ότι το μέσο επίπεδο νοημοσύνης διαφέρει από φυλή σε φυλή, δεν μπορούμε να ξέρουμε με ποιον τρόπο τα φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά μίας φυλής επηρεάζουν τη νοημοσύνη και τις ικανότητες των ατόμων κάθε έθνους. Δεν υπάρχει κάποιος τρόπος να επιβεβαιώσουμε ή να επαληθεύσουμε οποιονδήποτε ισχυρισμό ως προς αυτό, είτε θετικό είτε αρνητικό. Πρέπει να αποδεχτούμε ότι δεν γνωρίζουμε τίποτα σχετικά με τη σχέση φυσιολογίας και (ποιότητας) ιδεών. Ως εκ τούτου, ο εθνικιστικός ρατσισμός, στερείται ακόμα και της βιολογικής του βάσης και υποβαθμίζεται σε απλά μία αισθητική δήλωση.

Παρόλο που γνωρίζουμε ότι ορισμένες τραυματικές εμπειρίες για παράδειγμα, επηρεάζουν την λογική δομή των ατόμων, δεν υπάρχει κάτι άλλο. Αυτό είναι. Ο πολυλογισμός βασισμένος στην διαφορετική λογική δομή ανά έθνος-φυλή, ακόμα και αν λάβουμε υπόψη τα διαφορετικά επίπεδα των εκάστοτε πολιτισμών, δεν δικαιολογείται. Το ότι κάποιοι πολιτισμοί διέπρεψαν και άλλοι όχι δεν οφείλεται σε διαφορετικές λογικές δομές, αλλά στην εξέλιξη της ενιαίας λογικής δομής που υπάρχει σε όλους τους ανθρώπους.

Καταρρίπτοντας τον Μαρξιστικό και Ναζιστικό πολυλογισμό

Ούτε οι Μαρξιστές, ούτε οι Ναζί πολυλογιστές δεν προχώρησαν την σκέψη τους τόσο, ώστε να αποδείξουν ότι όντως η λογική δομή των ανθρώπων διαφέρει από κοινωνική τάξη σε κοινωνική τάξη, και από φυλή σε φυλή. Δεν έδειξαν ποτέ σε τι ακριβώς διαφέρει η προλεταριακή λογική από την αστική, η Άρια από την λογική των Εβραίων των Καυκάσιων, των Αφρικανών κοκ. Δεν μπορεί κάποιος να απορρίψει τα επιχειρήματα των αντιπάλων του βασισμένος το κοινωνικό και φυλετικό υπόβαθρο τους. Αυτό συνιστά απλά μία διαφορετική μορφή επίθεσης στο ήθος του αντιπάλου. Το επιχείρημά του παραμένει αλώβητο και ισχυρό μέχρι (και αν) καταρριφθεί. Δεν μπορεί κάποιος να καταρρίψει το αξίωμα της οριακής ωφέλειας, του συγκριτικού πλεονεκτήματος απλά αναφερόμενος στην Εβραϊκή καταγωγή του Ludwig von Mises ή την Βρετανική καταγωγή του Ricardo.

Αυτό που θα χρειαζόταν ένα τέτοιο εγχείρημα είναι στην ουσία μία ανέγερση ενός συστήματος λογικής που να ήταν αποκλειστικό μόνο σε αυτά. Έπειτα, θα έπρεπε να συγκριθεί η αποτελεσματικότητα αυτής της λογικής έναντι στην ερμηνεία της πραγματικότητας με βάση τα υπόλοιπα συστήματα λογικής. Όπως και να έχει, κάτι τέτοιο δεν έχει συμβεί και ούτε πρόκειται. Θα χρειαζόταν μία εντελώς καινούρια διαρρύθμιση του ανθρώπινου εγκεφάλου και ίσως μία ολόκληρη αναμόρφωση της πραγματικότητας. Ο πολυλογισμός, είτε ο Μαρξιστικός, είτε ο Ναζιστικός, ποτέ δεν μπήκε σε λεπτομέρειες ως προς αυτό. Οι μαρξιστές και ναζιστές ανακοίνωσαν απλώς τις θέσεις τους χωρίς περεταίρω αιτιολόγηση. Ο πολυλογισμός τους είναι αυθαίρετος και δεν στέκει σε λογική ανάλυση.

Πολυλογισμός και επίλυση διαφωνιών μέσα στους κόλπους της ιδεολογίας

Ο πολυλογισμός έχει μία περίεργη μέθοδο επίλυσης διαφωνιών με τις ρεβιζιονιστικές ή αιρετικές απόψεις. Εάν οι υποστηρικτές του αποτύχουν να αποκαλύψουν το φυλετικό ή ταξικό υπόβαθρο των υποστηρικτών των αντίθετων απόψεων, τότε απλώς τους ανακηρύσσουν προδότες, εχθρούς της κοινωνίας και των ταξικών συμφερόντων. Οι «ξένοι» έχουν άδικο διότι είναι ξένοι, οι οικείοι έχουν άδικο, διότι είναι προδότες. Επομένως, ξεμπερδεύουν εύκολα με το πρόβλημα των εσωτερικών διαφωνιών μέσα στα δικά τους τάγματα, είτε ταξικά είτε φυλετικά.

Οι Ναζί αντιπαραβάλλουν τους Γερμανούς οικονομολόγους με τους Εβραίους ή Αγγλοσάξονες οικονομολόγους. Αλλά ξεχνούν ότι οι Γερμανοί οικονομολόγοι δεν διαφέρουν σχεδόν καθόλου από τους υπόλοιπους. Τα Ναζιστικά οικονομικά στην ουσία εισήχθησαν από τον Γενοβέζο Sismondi και από τους Γάλλους και Βρετανούς σοσιαλιστές. Ο Frederick List για παράδειγμα (ο οποίος ανέπτυξε το «εθνικό» σύστημα οικονομίας) στην ουσία εισήγαγε τον παρεμβατισμό του Alexander Hamilton από την Αμερική. Η εργασιακή θεωρία αξίας του Μαρξ και όλο του το οικοδόμημα βασίζεται στην Ρικαρντιανή θεωρία αξίας καθώς και στην θεωρία αξίας του Adam Smith, και οι δύο μέλη της αστικής τάξης της Αγγλίας και Σκωτίας αντίστοιχα.

Με αυτή τη λογική, εφόσον ο πολυλογισμός απορρίπτει ως «ιδεολογίες» τις ιδέες ατόμων από διαφορετικές τάξεις, τότε το Μαρξιστικό και Ναζιστικό οικοδόμημα καταρρέει απλά και μόνο επειδή βασίζεται σε «μπουρζουάδικες» και «μη-Άριες» ιδέες. Μαρξ και Ένγκελς, Χίτλερ και Γκέμπελς δεν ήταν καν μέλη των αντίστοιχων ομάδων μέσα από τις οποίες προκύπτουν οι έγκυρες ιδέες.

Αντιθέτως, αυτό που οι Ναζί αποκαλούσαν «δυτικά οικονομικά» ήταν προϊόν ανθρώπων στους οποίους οι Ναζί δεν θα μπορούσαν να αρνηθούν τις Γερμανικές καταγωγές. Πολλά χρόνια σπατάλησαν τα ερευνητικά κλιμάκια των Ναζί ερευνώντας το γενεαλογικό δέντρο του Carl Menger για κάποιο ίχνος Εβραϊκής καταγωγής6. Απέτυχαν. Είναι εντελώς ανόητο να βασίσει κάποιος την σύγκρουση μεταξύ οικονομικών θεωριών σε φυλετικά και ταξικά χαρακτηριστικά.

Κλείνοντας

Δεδομένης της ανάλυσης μας, ένα συμπέρασμα μπορεί να εξαχθεί. Ο πολυλογισμός είναι μία ανοησία. Δεν αποτελεί επιχειρηματολογία ή επιστημολογική θεωρία. Είναι μία συμπεριφορά κλειστόμυαλων φανατισμένων που αρνούνται να παραδεχτούν την αποτυχία των δογμάτων τους. Φυσικά, δεν είναι ούτε επιστημονικός. Είναι στην ουσία μία αντικατάσταση της επιστήμης και της λογικής από θρησκευτικές δοξασίες. Είναι το χαρακτηριστικό μίας νοοτροπίας που βασίζεται στον κολεκτιβισμό, τη βία και θέλει να επιφέρει το χάος στην κοινωνική συνεργασία.

***

Βρίσκετε ενδιαφέροντα τα άρθρα στην «Ελεύθερη Αγορά»; Εκτιμάτε την προσπάθεια μας; Κάντε τώρα μια δωρεά 5 ευρώ και ενισχύστε μας.





Διαβάστε περισσότερα:

  1. Ludwig von Mises, Omnipotent Government (1944), σελ. 144
  2. Dietzgen, Briefe über Logik, speziell demokratisch-proletarische Logik (2d ed. Stuttgart, 1903), σελ 112.
  3. Mannheim, Ideology and Utopia (Λονδίνο, 1936), σελ. 137
  4. Tirala, Rasse, Geist und Seele (Μόναχο, 1935), σελ. 190
  5. Mises, Omnipotent Government (1944), σελ. 145
  6. Ομοίως, σελ 147