Η δημοκρατία δεν εγγυάται την ελευθερία

0
309
Ο εθνικός ύμνος της Ελλάδας είναι ύμνος προς την ελευθερία και όχι ύμνος προς την "δημοκρατία".

Δεν πρέπει να ξεχνάμε πως το σύνθημα της Ελληνικής επαναστάσεως ήταν το «ελευθερία ή θάνατος» και όχι το «δημοκρατία ή θάνατος».

Του Ευθύμη Μαραμή

Εισαγωγή

Ο Gary M Galles αρθρογραφεί για την δημοκρατία στις ΗΠΑ, δίνοντας μας πολλά περιθώρια να εξάγουμε χρήσιμα συμπεράσματα και για την χώρα μας.

Παίρνοντας αφορμή από τις εκλογές στο μεσοδιάστημα (midterms) της θητείας του Donald Trump, ο αρθρογράφος παρατηρεί πως δίνεται πολύ μικρή προσοχή στις διαφορές ανάμεσα στη δημοκρατία – τη διαδικασία με την οποία επιλέγονται τα μέλη της κυβέρνησης – και την ελευθερία – το κλειδί για να είναι καλή μια κυβέρνηση.

Η ελευθερία και όχι η δημοκρατία αποτελεί το ιδανικό μας 

Ο δημοκρατικός προσδιορισμός του ποιος θα αναλάβει τα ηνία της κυβέρνησης, μπορεί να αντιπροσωπεύει την καλύτερη ελπίδα ώστε να επιτρέπεται να αλλάζουν οι κυβερνήσεις χωρίς αιματοχυσία. Αλλά η δημοκρατία, επισημαίνει ο Galles, δεν είναι το καθοριστικό χαρακτηριστικό της ιδέας που χαρακτηρίζει την Αμερική. Η ελευθερία είναι αυτό το χαρακτηριστικό.

Η δημοκρατία είναι σημαντική μόνο στο μέτρο που εξυπηρετεί και υπερασπίζεται την ελευθερία. Για παράδειγμα, εάν η παρούσα πλειοψηφία αποφάσιζε «δημοκρατικά» να θέσει οποιονδήποτε νόμο, το Σύνταγμα και η διακήρυξη των Δικαιωμάτων, που θέτουν συγκεκριμένα πράγματα πέρα ​​από τον καθορισμό τους από την πλειοψηφία, δεν θα μπορούσαν στην πραγματικότητα να είναι ο ανώτερος νόμος της χώρας.

Δυστυχώς, η δημοκρατία δεν υπηρετεί την ελευθερία. Κάθε άλλο, συνάδει απόλυτα με επιλογές που καταστρέφουν την ελευθερία, παρόλο που οι Αμερικανοί αλλά και οι Έλληνες εδώ στη χώρα μας συνήθως εξισώνουν τους δύο όρους. Συνεπώς, συνεχίζει ο Galles, είναι σημαντικό να επικεντρωθούμε εκ νέου στην προτεραιότητα της ελευθερίας, καθώς προχωράμε από την εκλογή προς την κυβερνητική εξουσία. Και υπάρχει ένας εξαιρετικός οδηγός που αντανακλά αυτό το θέμα στο έργο του 1949 του FA Harper «Democracy and Liberty»:  Liberty: Α Path to its Recovery :

FA Harper: Δημοκρατία εναντίον ελευθερίας

«Μια κυβέρνηση μπορεί να υποδουλώσει τους πολίτες … Αλλά, κυριαρχεί η πεποίθηση ότι: Είναι αδύνατο να χαθεί η ελευθερία υπό μια δημοκρατική μορφή κυβέρνησης. Η δημοκρατία διαβεβαιώνει ότι η βούληση του λαού θα υπερισχύσει και αυτό αποτελεί ελευθερία. Όσο διατηρείται η δημοκρατία, μπορούμε να είμαστε σίγουροι ότι η ελευθερία θα συνεχίζεται πλήρως.
Πιθανώς, καμία άλλη πεποίθηση δεν αποτελεί πλέον τόσο μεγάλη απειλή για την ελευθερία, όσο αυτή πως η δημοκρατία, από μόνη της, εγγυάται την ελευθερία. Είναι δυνατόν να χαθεί η ελευθερία ακόμα και σε μια δημοκρατία.
Αν μια κυβερνητική πράξη, σε οποιαδήποτε χώρα, παραβιάζει την ελευθερία των ανθρώπων, έχει ελάχιστη σημασία ποια κυβέρνηση το έκανε ή με ποιόν τρόπο ήρθε στην εξουσία. Η ελευθερία προσδιορίζει το δικαίωμα κάποιου να κάνει αυτό που επιθυμεί, αντί της υποχρέωσης του να υποκύψει στην επιβολή των άλλων, κάνοντας αυτό που θέλουν αυτοί να κάνει.
Η εξουσία αντικαθιστά την ελευθερία. Τα μέσα με τα οποία αποκτάται η εξουσία, είτε με «δημοκρατική» διαδικασία είτε με κατάκτηση, δεν αλλάζουν το στάτους της.
Αυτή η ψευδαίσθηση, ότι η δημοκρατική διαδικασία είναι το ίδιο με την ελευθερία, αποτελεί ιδανικό όπλο για εκείνους που θέλουν να καταστρέψουν την ελευθερία και να την αντικαταστήσουν με κάποια μορφή αυταρχικής κοινωνίας… Η ελευθερία μπορεί εύκολα να αφαιρεθεί από τον πολίτη, κομμάτι κομμάτι και όλο και περισσότερο, καθώς όλο και περισσότερα άτομα υπόκεινται στα ξόρκια της ίδιας ψευδαίσθησης.
Το δικαίωμα ψήφου, διασφαλίζει μόνο την ελευθερία της συμμετοχής σε αυτή τη διαδικασία. Δεν διασφαλίζει ότι όλα όσα γίνονται, θα είναι αυτομάτως προς το συμφέρον της ελευθερίας.
Όποιος θέλει να υπερασπιστεί την ελευθερία του, πρέπει να προφυλάσσεται από το επιχείρημα ότι η πρόσβαση στην ψηφοφορία, με την οποία οι άνθρωποι «λαμβάνουν ο, τι θέλουν», αποτελεί ελευθερία. Θα ήταν εξίσου λογικό να ισχυριστεί κανείς ότι η ελευθερία στην επιλογή μιας συζύγου είναι εξασφαλισμένη σε ένα άτομο εάν θέσει την επιλογή του σε ψηφοφορία στην κοινότητα και αποδεχθεί την απόφασή της πλειοψηφίας ή ότι η ελευθερία στη θρησκεία είναι εξασφαλισμένη αν το κράτος επιβάλλει σε όλους τη θρησκεία που λαμβάνει τις περισσότερες ψήφους στο έθνος.
Η δυνατότητα να επανεξεταστεί μια απόφαση ή να ζητηθεί η αναθεώρησή της, υπό το δημοκρατικό κυβερνητικό σχεδιασμό, δεν διασφαλίζει ότι θα προστατευθεί η ελευθερία. Η επαναφορά της χαμένης ελευθερίας μπορεί να ζητηθεί και να απορριφθεί ξανά και ξανά… Ένας σκλάβος δεν μπορεί να θεωρηθεί ελεύθερος λόγω του γεγονότος ότι του επιτρέπεται να ζητά την ελευθερία του.
Η «ελευθερία» σου στη δημοκρατική διαδικασία, είναι ότι απολαμβάνεις το δικαίωμα να εξαναγκάζεσαι να υποκύψεις στις υπαγορεύσεις των άλλων, ενάντια στη λογική σου και τη συνείδησή σου, το ακριβώς αντίθετο δηλαδή της ελευθερίας.
Η κυβέρνηση, ακόμη και του καλύτερου σχεδιασμού, θα πρέπει να χρησιμοποιείται μόνο όταν, προς το συμφέρον της ελευθερίας, καθίσταται απαραίτητο να καταλήξουμε σε ένα μοναδικό μοτίβο διαχείρισης.
Το μέγιστο της ελευθερίας είναι το μέγιστο της δημοκρατίας, αν δημοκρατία σημαίνει το δικαίωμα ενός ατόμου να έχει τον έλεγχο των δικών του υποθέσεων. Σε όποιο βαθμό ένα άτομο αποκτά τον έλεγχο των υποθέσεων ενός άλλου, αυτό το άλλο πρόσωπο χάνει έτσι τα δημοκρατικά του δικαιώματα με αυτή την έννοια. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η επέκταση των κυβερνητικών δραστηριοτήτων πέρα ​​από εκείνες που εναρμονίζονται με τον φιλελευθερισμό, καταστρέφει αυτά τα δημοκρατικά δικαιώματα. Επομένως, όλες οι μειοψηφίες στερούνται των δικαιωμάτων τους, επειδή οι επιθυμίες τους αποκλείονται από τη διαδικασία. Οι μειοψηφίες γίνονται δούλοι των άλλων. Η συμμετοχή σε αυτή τη διαδικασία που επιτρέπει σε κάποιον να εξουσιάζει άλλους, δεν διασφαλίζει την ελευθερία.
Η απόφαση μέσω της κυρίαρχης προτίμησης (πλειοψηφική ψηφοφορία κλπ) αποτελεί την ίδια λειτουργική αρχή η οποία υποδηλώνει πως «η ισχύς σημαίνει και δίκαιο». Αν η ισχύς σημαίνει και δίκαιο, πρέπει να καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι η ελευθερία αποτελεί λάθος. 
Η δοκιμή για το αν μια κυβέρνηση υπερασπίζεται η όχι την ελευθερία, βρίσκεται σε όσα κάνει αυτή η κυβέρνηση. Αν οι υπάλληλοι της, καθώς και το περιεχόμενο των νόμων και των κανονισμών, βρίσκονται σε αρμονία ή σε αντίθεση με τις προϋποθέσεις της ελευθερίας.

Επίλογος

Ο FA «Baldy» Harper, απηχώντας τους ιδρυτές της Αμερικής, αλλά και τους Έλληνες επαναστάτες του 19ου αιώνα, διαχωρίζει έντονα τη δημοκρατία από την ελευθερία, αναγνωρίζοντας ότι η δημοκρατία μπορεί να καταστρέψει την ελευθερία. Δεν πρέπει να ξεχνάμε πως το σύνθημα της Ελληνικής επαναστάσεως ήταν το «ελευθερία ή θάνατος» και όχι το «δημοκρατία ή θάνατος». Ο εθνικός ύμνος της Ελλάδας είναι ύμνος προς την ελευθερία και όχι ύμνος προς την «δημοκρατία». Ωστόσο, όπως μας λέει ο Gary Galles, οι πολίτες έχουν ξεχάσει σε μεγάλο βαθμό ότι οι δημοκρατικές μορφές που δεν υπηρετούν την ελευθερία, δεν αντιπροσωπεύουν το είδος της δημοκρατίας που οραματίστηκαν οι νεότεροι πρόγονοί μας.

Ο Galles ολοκληρώνει υπενθυμίζοντας μας πως, δεδομένου ότι η αυξανόμενη εμβέλεια του κράτους καθιστά την άσκηση της δημοκρατίας σε μια αυξανόμενη απειλή για την ελευθερία, η υπεράσπιση αυτής της ελευθερίας απαιτεί την κατανόηση των ορίων που πρέπει να έχουν οι δημοκρατικές αποφάσεις. Αλλιώς, ο μηχανισμός της δημοκρατίας που αποσκοπούσε στη διατήρηση της αυθεντικής κερδισμένης με αίμα ελευθερίας μας, απειλεί να την καταστρέψει ολοσχερώς.

***

 

Βρίσκετε ενδιαφέροντα τα άρθρα στην «Ελεύθερη Αγορά»; Εκτιμάτε την προσπάθεια μας; Κάντε τώρα μια δωρεά 5 ευρώ και ενισχύστε μας.