Βασικά Οικονομικά: Χρηματοπιστωτική επέκταση και απλός πληθωρισμός

0
319

Η πολιτική και θεσμική ευκολία κάποιες φορές καθιστά χρήσιμο για μια κυβέρνηση να επωφεληθεί από τις διευκολύνσεις των τραπεζών ως υποκατάστατο της έκδοσης ακάλυπτων χρημάτων

του Ludwig von Mises
Απόδοση: Μιχάλης Γκουντής

Εισαγωγή

Όσον αφορά τις συνέπειες της πιστωτικής επέκτασης, υποθέσαμε ότι το συνολικό ποσό των πρόσθετων πιστωτικών μέσων εισέρχεται στο σύστημα της αγοράς μέσω της αγοράς δανείων ως προκαταβολές στις επιχειρήσεις. Το μόνο που έχει προϋποτεθεί σε σχέση με τις επιπτώσεις της πιστωτικής επέκτασης αναφέρεται σε αυτή την προϋπόθεση.

Εντούτοις, υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες οι νομικές και τεχνικές μέθοδοι πιστωτικής επέκτασης χρησιμοποιούνται για μια διαδικασία καταλλακτικά εντελώς διαφορετική από την πραγματική πιστωτική επέκταση. Η πολιτική και θεσμική ευκολία κάποιες φορές καθιστά χρήσιμο για μια κυβέρνηση να επωφεληθεί από τις διευκολύνσεις των τραπεζών ως υποκατάστατο της έκδοσης ακάλυπτων χρημάτων.

Πώς αλλιώς εισέρχονται στην αγορά τα πιστωτικά μέσα;

Το δημόσιο ταμείο δανείζεται από την τράπεζα και η τράπεζα παρέχει τα χρήματα που απαιτούνται για την έκδοση συμπληρωματικών τραπεζογραμματίων ή πιστώνοντας την κυβέρνησης σε λογαριασμό καταθέσεων. Από νομική άποψη η τράπεζα γίνεται ο δανειστής του ταμείου. Στην πραγματικότητα, η όλη συναλλαγή ισοδυναμεί με πληθωρισμό χρήματος.

Τα πρόσθετα πιστωτικά μέσα εισέρχονται στην αγορά μέσω του ταμείου ως πληρωμή για διάφορα στοιχεία κρατικών δαπανών. Αυτή η πρόσθετη κυβερνητική απαίτηση υποκινεί επιχειρήσεις να επεκτείνουν τις δραστηριότητές της. Η έκδοση αυτών των νεοδημιουργηθέντων χρηματικών ποσών δεν επηρεάζει άμεσα το ακαθάριστο επιτόκιο της αγοράς, ανεξαρτήτως του επιτοκίου που μπορεί να καταβάλει η κυβέρνηση στην τράπεζα. Επηρεάζουν την αγορά δανείων και το ακαθάριστο επιτόκιο της αγοράς, εκτός από την εμφάνιση θετικής πριμοδότησης, μόνο εάν ένα μέρος τους φθάνει στην αγορά δανείων σε μια εποχή κατά την οποία οι επιπτώσεις τους στις τιμές των βασικών εμπορευμάτων και των μισθών δεν έχουν ακόμη ενσωματωθεί.

Τέτοιες ήταν, για παράδειγμα, οι συνθήκες στις Ηνωμένες Πολιτείες κατά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Εκτός από την πολιτική πιστωτικής επέκτασης, την οποία η διοίκηση είχε ήδη υιοθετήσει πριν από την έναρξη του πολέμου, η κυβέρνηση δανείστηκε σε μεγάλο βαθμό από τις εμπορικές τράπεζες. Αυτό ήταν τεχνικά πιστωτική επέκταση. Ουσιαστικά ήταν ένα υποκατάστατο της έκδοσης δολαρίων.

Χρηματοπιστωτική επέκταση στη Γερμανία στον Α’ Π.Π.

Ακόμα πιο πολύπλοκες τεχνικές χρησιμοποιήθηκαν σε πολλές χώρες. Έτσι, για παράδειγμα, το γερμανικό Ράιχ κατά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο πώλησε ομόλογα στο κοινό. Η Reichsbank χρηματοδότησε αυτές τις αγορές δανείζοντας το μεγαλύτερο μέρος των απαιτούμενων κεφαλαίων στους αγοραστές έναντι των ίδιων ομολόγων με τις εξασφαλίσεις. Εκτός από το τμήμα που συνεισέφερε ο αγοραστής από τα δικά του κεφάλαια, ο ρόλος που διαδραμάτισαν η τράπεζα και το κοινό σε ολόκληρη τη συναλλαγή ήταν απλώς τυπικός. Ουσιαστικά, τα πρόσθετα τραπεζογραμμάτια ήταν ακάλυπτα χαρτονομίσματα.

Είναι σημαντικό να δώσουμε προσοχή σε αυτά τα γεγονότα, προκειμένου να μην μπερδέψουμε τις συνέπειες της πιστωτικής επέκτασης και των πληθωριστικών φαινομένων του δημόσιου χρήματος.

***

Βρίσκετε ενδιαφέροντα τα άρθρα στην «Ελεύθερη Αγορά»; Εκτιμάτε την προσπάθεια μας; Κάντε τώρα μια δωρεά 5 ευρώ και ενισχύστε μας.





Διαβάστε περισσότερα: